محمود طرزی و شهیدان ظلم فرنگ!

شهردار اردبیل از آغاز عملیات اجرایی احداث نخستین پارک جنگلی پیرامون شهر اردبیل در نزدیکی بند الماس خبر داد. شهردار اردبیل همچنین تصریح کرد: هماکنون عملیات احداث معابر داخلی این پارک جنگلی با بهکارگیری ماشینآلات سنگین شهرداری انجام میشود که در مراحل پایانی قرار دارد، و به محض پایان یافتن این عملیات، کار درختکاری این پارک جنگلی در بخشهایی از آنکه به طور طبیعی دارای پوشش درختی نیست آغاز میشود. به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا)، منطقه اردبیل، دکتر «حمید لطف اللهیان» با اعلام این خبر و با اشاره به برنامههای شهرداری اردبیل در جهت توسعه فضای سبز، اظهار کرد: عملیات احداث فاز نخست اولین پارک جنگلی شهر اردبیل در زمینی به مساحت 32 هکتار از زمینهای مشرف به اتوبان «اردبیل – سرعین» در محدوده بند الماس آغاز شده است.

عاملی، امام جمعه اردبیل تأکید زیادی بر احداث تفرجگاههای نزدیک به محدوده شهری در اردبیل برای حضور گردشگران و شهروندان داشتند و خوشحالیم از اینکه این امر به تحقق پیوست تا در کنار توسعه فضای سبز، منظر شهری اردبیل را نیز بهبود بخشد. وی با بیان اینکه زمینهای مذکور از حدود کمتر از یک ماه پیش از سوی ادارهکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان برای احداث پارک به شهرداری اردبیل واگذار شده است، افزود: اقدامات انجامشده در این مدت زمان کوتاه رضایتبخش بوده و اجرای کمپ مسافران در زمینی به مساحت تقریبی یک هکتار انجام شده است و در مرحله تجهیز به آلاچیق، باربیکیو و دیگر تجهیزات رفاهی است.

از شهرستانهای شمالی محبوب مسافران ماسال است. در این طرح یک زمین 5 هزار متری در شارقلت به عنوان دروازه ورودی لفور به مجموعه رفاهی، نمایشگاهی و تفریحی تبدیل میشود و البته از مسافران برای ورود به یک منطقه بزرگ گردشگری با مجموعهای از خدمات بومی عوارض دریافت میشود. به هر روی آنچه که از چهره این روزهای ناژوان به نظر می رسد این است که این بیشه به همراه باغهایش در کرانه زاینده رود دستخوش تغییرات گسترده است؛ تغییراتی که بیشه ناژوان را از هویت طبیعی و اصلی اش دور کرده و قلمرویی شده برای اجرای پروژ های تفریحی و گردشگری ای که پایداری اکولوژیکی آن را برهم می زند.

وی خاطرنشان کرد: این طرح در اختیار سازمان پارکها و فضای سبز است و حتی ناژوان به عنوان یک پایلوت انتخاب شده تا روی درختها و فضای سبز ناژوان کار شود. البته بعد از گذشت یک ماه، میتوانید از تخفیفهای دیگر سایت جنگل مانند تخفیف دائمی ۳۰ درصدی بر روی همه کتابها بهرهمند شوید. باغ گیاه شناسی در همه بخشهای شهر میتواند اتفاق بیفتد، فقط باید جریان پایدار آب وجود داشته باشد.

این طرح که محمدی از آن سخن میگوید همان طرح «باغ خود پایدار با محوریت باغ های ایرانی» است که تاکنون نتوانسته اجرا بشود. ناژوان شامل بیشه زارها و باغهای میوه است که تفاوت زیادی با باغ ایرانی دارد. به گفته وی در زمان حاضر شهرداری بنا دارد زمینهای تملک شده در شمال ناژوان را به باغ گیاهشناسی تبدیل کند، باغی که میتواند شامل تم پارکها و کلکسیون های رز، زنبق و داوودی باشد یا تم پارکی تحت عنوان باغ ملل که نمادها و المانهایی از شهرها و کشورهای مختلف جهان را در بر میگیرد.

اکوسیستم های جنگلی که در زمان های مختلف به صورت فعلی درآمده اند نقش مؤثری در تعادل و حفظ برقراری موازنه طبیعت دارند و بهره گیری از این منابع باید با مطالعه دقیق شرایط و خصوصیات رویشگاه و تعیین توان اکولوژیک آنها صورت پذیرد. قدیمی ترین منابعی که درآن ها به عود و نقش آن اشاره شده مربوط به وداهای هندی است. آبگرم معدنی استراباکو در جاده هراز، تقریبا ۱۱۰ کیلومتری تهران، ۵۵ کیلومتری آمل، منطقه لاریجان، نزدیک روستای بایجان، مقابل تونل قدیمی رضاشاهی، در محلی به نام قلابن قرار دارد. پیدایش این جنگل قدیمی به ۲۰۰ تا ۵۰۰ میلیون سال قبل یعنی دوره اول زمینشناسی بازمیگردد.

این عضو شورای شهر تاکید میکند که شورای شهر به شهرداری ابلاغ کرده که هیچ ساخت و سازی نباید در محدوده ناژوان صورت بگیرد و از تصویب طرحی در شورای شهر اصفهان در سال گذشته میگوید که بیشتر طراحی باغ ایرانی در ناژوان است. انتخابی تصریح کرد : اگر وجود چنین طرحی صحت داشته باشد امیدوارم این طرح، راهی برای ساختن باغ ویلاها نباشد، من معتقدم احیا شدن بیشهزارهایی که اکنون ساخت و ساز شده منطقیتر است و به طور طبیعی بخشهایی که در مالکیت خصوصی هستند باید طرحهای اصولی برای آنها اندیشیده شود تا حفاظت پایداری از آنها صورت بگیرد اما این طرحها نمیتواند باغ ایرانی باشد.

وی اضافه کرد : سازمان پارکها و فضای سبز تیمهای تخصصی در بحثهای نگهداری دارند و ما با جلساتی که با این سازمان داشتیم در حال پیگیری ایجاد باغهای موضوعی هستیم. حشمت الله انتخابی، کنشگر محیط زیست و از اعضای جمعیت طبیعت یاران درباره طرح باغ خودپایدار با محور باغ ایرانی در بیشه ناژوان میگوید: به نظر میرسد کسانی که درباره باغ ایرانی در بیشه ناژوان صحبت می کنند یا باغ ایرانی را نمی شناسند یا ناژوان را نمی شناسند، اگر باغهای ایرانی که در فهرست میراث جهانی ثبت شدهاند را با هم مقایسهای کنیم، نظیر باغ فین کاشان، باغ شاهزاده ماهان، باغ دولتآباد یزد به طور معمول ساختار خاص خودشان را دارند.

مدیرعامل سازمان پارکها و فضای سبز شهرداری در خصوص طرح “باغهای خودپایدار با محور باغهای ایرانی” می گوید که این طرح در راستای حفظ باغات ناژوان بوده که از سوی شورای شهر اصفهان پیشنهاد داده شده و هنوز این طرح برای آنها تبیین و روشن نشده و در این خصوص فعلا اقدامی نکرده اند. بنابراین در باغ گیاه شناسی درختان خواهند بود و در کنار آنها باغها موضوعی یا تم پارکها هم طراحی میشوند، در واقع اگر میگوییم کلکسیونی از انواع زنبقها، باید گفت درختانی هستند که ما در کنار آنها این کلکسیونها را طراحی و اجرا میکنیم و اصل باغ گیاهشناسی، درخت است.

مدیریت ساماندهی ناژوان در سال گذشته باغی را تحت عنوان «باغ رویش» در ناژوان ایجاد کرد که با تشویق شهروندان به درختکاری مساحتی در حدود پنج هزار و ۵۰۰ متربع تبدیل به باغ شد. باغ رویش اقدامی اصولی و متناسب با باغ و بیشه زار ناژوان بوده اما آیا طرحهایی چون باغهای موضوعی یا تم پارکهایی مثل «باغ ملل» که امروز بیشتر از سوی مدیریت ساماندهی ناژوان پیگیری میشود میتواند کمکی به حفظ چهره طبیعی ناژان باشد یا آن را از هویتش دورتر میکند؟ تعداد سال هایی که لازم است تا یک توده قطع شده مجددا به مرحله بهره برداری برسد را((دوره بهره برداری)) می نامند.مثلا درگونه های سریع الرشد مثل کاج،طول دوره بهره برداری 25 سال می باشد ولی برای درخت دو گلاس فایر در ایالات متحده این مقدار 50 سال می باشد.

از سوی دیگر آیا طرح باغ خودپایدار با محوریت باغ ایرانی که مورد توجه شورای شهر است در بیشهزار ناژان موضوعیت و سنخیت دارد یا میتواند تیری خلاص بر پیکر ناژوان باشد! اجرا کردن باغهای موضوعی یا تم پارکهایی مثل باغ ملل که المانهایی از شهرها و کشورهای مختلف خواهد داشت اقدامات جدیدی است که مدیریت ساماندهی ناژوان در حال پیگیری آنهاست. بنابراین پرسشنامه با استفاده از معیارهای ذکر شده در مطالعات و پژوهش های مختلف انجام شده تهیه و سپس توسط جامعه آماری متشکل از 55 نفر از متخصصین، اساتید و کارشناسان مربوطه تکمیل و جمع آوری گردید. نیازهای مربوط به استقرار یافتن کاربری های مختلف در محل مناسب همان معیارهای انتخاب و یا معیارهای مکان یابی هستند.

در این تحقیق، برای دستیابی به معیارهای جامع گزینش مکان های مناسب جهت توسعه و احداث پارک های جنگلی در اکوسیستم های جنگلی، ابتدا معیارهای مختلفی که برای گزینش مکان های مناسب جهت مکان یابی پارک جنگلی استفاده می شود. انتخاب موقعیت مناسب برای استقرار یک کاربری جستجویی است در جهت یافتن مکانی که بتواند با نیازهای خاص کاربری مربوط هماهنگ گردد. وی بیان کرد : اگر ناژوان را به عنوان بیشهناژوان شناسایی و حفظ کنیم و با عنوان پارک به آن نگاه نکنیم، تصرفات و فضاسازیهای کمتری خواهد داشت اما اگر هر چند وقت یکبار بارگذاریهای مثل آکواریوم، باغ خزندگان و باغ پروانهها که ظاهر هم توقف ناپذیرند در آن ایجاد کنیم به طور طبیعی به بافت اصلی ناژوان لطمههای بیشتری وارد میشود.

شهرداری، بیشه ناژون را پارک جنگلی نامگذاری کرد و این در حالی است که از گذشتههای دور نواحی و کرانههای زاینده رود به بیشه مشهور بودهاند. لازم به ذکر است منطقه امیری شهرستان لاریجان با نام شمس آباد هم شناخته می شود و در این منطقه، آبشارها و چشمه های مختلفی وجود دارد که در میان آن ها، آبشار امیری جزء معروف ترین ها می باشد. کورش محمدی در گفت و گو با ایرنا میگوید: ناژوان میتوانست به عنوان یک تفرجگاه طبیعی جذابیت لازم را برای هم گردشگر و هم شهروند اصفهانی داشته باشه اما با وجود همه اینها متاسفانه به سمت تصنعی کردن این فضای تفرجگاهی پیش رفت و خیلی از عرصههای این منطقه یا تخریب شد یا تبدیل شد به فضاهای تفریحی.

انتخابی در ادامه گفت و گو با خبرنگار ایرنا در مورد بارگذاریهایی که در ناژوان رخ داده و یا در حال برنامهریزی است، گفت: بیشهناژوان بخش عمدهای از باغها ماربین بوده و سردهانه بیشتر مادیهای اصفهان در این بیشه از رودخانه جدا میشود. فروغ مرتضایینژاد، مدیرعامل سازمان پارک ها و فضای سبز شهرداری اصفهان در گفت و گو با ایرنا در این خصوص گفت: باغ گیاه شناسی مورد نظر ما اعتبارات کلانی را نیاز دارد و حقیقت این است که اعتبار و نفعش بیشتر برای دانشگاهها و مراکز آموزش عالی است و به همین دلیل ما شاید باید به سمت مشارکت با دانشگاه اصفهان برویم.

مدیر طرح ساماندهی ناژوان که به تازگی مدیریتش را در این مجموعه شروع کرد معتقد است که اگر طرح جامع اراضی ناژوان هرچه زودتر تصویب و ابلاغ بشود بهتر میتوان به حفظ و توسعه ناژوان کمک کرد. مطابق ديدگاه او، در شعله ور شدن و توسعه آتش چندعامل نقش دارد: ۱- حجم ماده خشک در سطح جنگل که هرچه انبوه تر و بيشتر باشد، شانس آتش سوزي و شدت گرفتنش بيشتر مي شود. سیدرسول هاشمیان با اشاره به کاشت ۱۰ هزار اصله درخت در سال جاری در پهنه ناژوان به ایرنا گفت: شهرداری در سال گذشته تملک ا و درختکاریهای زیادی داشته است، ناژوان در شهر اصفهان و در کشور به عنوان جاذبه گردشگری هم مطرح است ولی همت شورای دوره پنجم و شهرداری بر حفظ و توسعه و نگهداری پهنه ناژوان بوده که من فکر میکنم در این رابطه شهرداری نمره قابل قبولی داشته است.

دیدگاهتان را بنویسید